Schijnaugurk (Akebia quinata)

Inleiding

De schijnaugurk (Akebia quinata) is een fascinerende, sierlijke klimplant die zich in korte tijd ontpopt tot een echte blikvanger in de tuin. Deze bijzondere slingerplant staat bekend om zijn sierlijke, handvormige bladeren, zijn geurige, chocolade-achtige bloei én zijn opvallende, peervormige vruchten die in warme zomers kunnen verschijnen.

Aanvankelijk komt Akebia quinata wat exotisch over, maar eenmaal aangeplant blijkt hij verrassend sterk en eenvoudig te verzorgen. Bovendien is deze plant multifunctioneel: hij groeit snel tegen schuttingen, pergola’s of gevels, bloeit aantrekkelijk én heeft decoratief blad. Niet voor niets wordt hij steeds populairder bij tuinliefhebbers die op zoek zijn naar iets bijzonders.

Maak een Schetsafspraak

Heeft u hulp nodig bij het maken van een tuinontwerp en/of samenstellen van het beplantingsplan? Maak een afspraak met de Schetsservice!

1. Algemene informatie schijnaugurk Akebia quinata

Wetenschappelijke naam: Akebia quinata

Nederlandse naam: Schijnaugurk

Synoniemen: Chocoladewingerd, vijfspletige akebia

Familie: Lardizabalaceae

Herkomst: Oorspronkelijk uit Japan, China en Korea

Levensduur: Meerjarig, bladverliezende klimplant

Inheems?: Nee

2. Naamverklaring

De geslachtsnaam Akebia komt uit het Japans en verwijst naar de oorspronkelijke naam van de plant in dat land. De soortnaam quinata betekent ‘vijfvoudig’ en verwijst naar de vijf deelblaadjes per blad.

Hoewel de Nederlandse naam ‘schijnaugurk’ niet heel bekend is, verwijst deze naar de eetbare, augurkachtige vruchten die soms verschijnen. Toch bloeit de plant al aantrekkelijk genoeg om puur als sierplant te worden aangeplant.

3. Plantbeschrijving schijnaugurk Akebia quinata

Groeivorm

Schijnaugurk (Akebia quinata) is een krachtige, slingerende klimplant die zich met behulp van stengels en bladeren om steunpunten wikkelt. De groei is snel en dicht, waardoor de plant binnen enkele jaren een pergola, hekwerk of muur volledig kan begroeien.

Hoogte: tot 8–10 meter

Breedte: 3–5 meter

Groeiwijze: klimmend, niet zelfhechtend

Stam/stengels

Dun, soepel, licht houtig bij veroudering

Rode tot bruinpaarse tint bij jonge scheuten

Niet giftig

Blad

Vorm: handvormig samengesteld met vijf ovale blaadjes

Kleur: frisgroen tot blauwgroen

Seizoenskarakter: half-wintergroen (soms bladverliezend)

Bijzonderheden: aantrekkelijk door het hele groeiseizoen

Bloei

Bloeitijd: april tot mei

Bloemkleur: purper tot chocoladebruin

Bloemvorm: hangende trosjes, soms met mannelijke en vrouwelijke bloemen apart

Geur: vanille-achtig, licht kruidig

Bijzonderheden: aantrekkelijk voor bijen

Vruchten

Vorm: worst- tot peervormig

Kleur: paarsgrijs tot violet

Eetbaar?: ja, zoet, glazig vruchtvlees

Voorwaarde: vruchtvorming bij kruisbestuiving met tweede plant

4. Standplaats en groeiomstandigheden van schijnaugurk Akebia quinata

Lichtbehoefte: zon tot halfschaduw

Bodemtype: vochthoudend, goed doorlatend

pH-waarde: neutraal tot licht zuur

Vochtigheid: matig vochtig

Winterhardheid: tot -15 °C (zone 7)

Windbeschutting: liefst enigszins beschut

Omdat de plant niet zelfhechtend is, moet hij langs draad, pergola of rek geleid worden. In de zon bloeit en groeit de plant het meest uitbundig, maar ook in lichte schaduw blijft hij krachtig.

5. Aanplant en onderhoud

Aantal per meter: 1 per meter bij afdekken hek of wand

Aanplanttijd: vroege lente of herfst

Onderhoud:
- Jaarlijks snoeien in juni of na de bloei om groei te beheersen
- Verwijder eventueel zwakke of oude takken
- Geleid nieuwe scheuten aan een stevige ondersteuning
- Voeg compost of organische mest toe in het voorjaar

Omdat de groei van schijnaugurk (Akebia quinata) krachtig is, loont het om de plant jaarlijks te controleren. De stengels kunnen zonder sturing in bomen of andere beplanting groeien.

6. Veelgestelde vragen over schijnaugurk (Akebia quinata)

1. Is de schijnaugurk (Akebia quinata) winterhard?
Ja, tot ongeveer -15 °C.

2. Hoe snel groeit Akebia quinata?
Snel – wel 1 tot 2 meter per jaar bij goede omstandigheden.

3. Wanneer bloeit Akebia quinata?
In april en mei.

4. Heeft Akebia quinata steun nodig?
Ja, hij slingert zich om palen of rekken en heeft begeleiding nodig.

5. Kan Akebia quinata in een pot?
Ja, maar de pot moet groot zijn en voorzien van een klimconstructie.

6. Zijn de bloemen van Akebia quinata geurig?
Zeker – ze verspreiden een subtiele vanillegeur.

7. Hoe ontstaan de vruchten van Akebia quinata?
Alleen bij kruisbestuiving met een tweede Akebia quinata-plant.

8. Is Akebia quinata geschikt voor gevelgroen?
Ja, mits geleid langs spandraden of een rek.

9. Kan Akebia quinata in de schaduw?
Ja, maar in de zon bloeit en groeit hij beter.

10. Is schijnaugurk (Akebia quinata) woekerend?
Niet echt, maar de groeikracht is groot. Regelmatig snoeien wordt aangeraden.

7. Goede combinaties met andere planten

Omdat schijnaugurk (Akebia quinata) een klimplant is, laat hij zich goed combineren met:

Clematis montana – bosrank; voor dubbele bloei in het voorjaar

Hydrangea anomala subsp. petiolaris – klimhortensia; zelfhechtend, decoratief blad

Lonicera periclymenum – geurige kamperfoelie

Trachelospermum jasminoides – Toscaanse jasmijn; wintergroen, geurende zomerbloei

Rosa ‘Guirlande d’Amour’ – kleine ramblerroos voor romantisch effect

Heuchera – purperklokje; bodembedekkend ondergroen

Hosta – hartlelie; decoratief loof als onderplanting

8. Conclusie

De schijnaugurk (Akebia quinata) is een bijzondere, snelgroeiende klimplant die tuinliefhebbers verrast met zijn fijne blad, chocoladepaarse bloemen en decoratieve vruchten. Dankzij zijn veelzijdigheid doet hij het goed tegen muren, pergola’s en andere klimhulpen. Bovendien is de geurige bloei aantrekkelijk voor bijen, en kunnen bij twee planten zelfs eetbare vruchten gevormd worden.

Omdat hij krachtig groeit, maar niet woekert, is hij ideaal voor natuurlijke, groene tuinen met structuur en een tikje exotische flair. Kortom: een unieke en robuuste keuze voor wie houdt van geur, vorm en gebruikswaarde in één plant.